WEB / WEB-18.S01

SQL ve NoSQL’de query/data ayrımı

Public catalog’da typed intent’in, uygulamanın seçtiği query’nin ve projection sonucu verinin sahiplerini izle.

CORE · RED · BLUE · ARTIFACT · PRACTICE

Hareket olmadan bütün senaryoları oku

Bağlanan SQL title

Catalog isteği hazır
Caller’ın catalog intent’i backend=sql; title=O'Reilly; sort=id değerlerini taşır. Query builder bu alanları doğrulayacaktır; statement/filter veya tamamlanmış row sonucu henüz yoktur.
Girdi bilgileri
backend=sql; title=O'Reilly; sort=id
Query builder
Query contract yok
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Field type kararı
Closed backend/title/sort field set’i, izinli backend enum’u ve scalar title koşulu geçer. Title 1–40 code point sınırındadır; sort’un türü string olsa da izinli değeri sonraki aşamada kontrol edilir.
Girdi bilgileri
backend=sql; title=O'Reilly; sort=id
Query builder
Alan türleri doğrulandı
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Query contract seçimi
sort=id, uygulamanın sabit by-id SELECT’ini seçer. title ve visibility için bound tuple O'Reilly/public’tir; bu değerler statement syntax’ına birleştirilmez.
Girdi bilgileri
backend=sql; title=O'Reilly; sort=id
Query builder
by-id + bağlanan değerler
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Local lookup kararı
Local SQLite SELECT tamamlanır: title=O'Reilly ve visibility=public koşulları id=2 kaydını bulur; queries=1 olur. Seed data değişmez, result view henüz projection’ı tüketmemiştir.
Girdi bilgileri
backend=sql; title=O'Reilly; sort=id
Query builder
by-id + bağlanan değerler
Data owner
Arama tamam; count=1; rows=1
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Projection hazır
Tamamlanan aramanın row’ları yalnız id/title projection’ına alınır. Reddedilen dalda rows null kalır; consumer henüz sonuç göstermez.
Girdi bilgileri
backend=sql; title=O'Reilly; sort=id
Query builder
by-id + bağlanan değerler
Data owner
Projection tamam; rows=1; count=1
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Sonuç görünümü kararı
Görünüm yalnız projection’ı tamamlanmış sonucu kullanır. Reddedilen işlem, başarı veya eşleşmeyen arama gibi gösterilmez; başlangıç verisi değişmez.
Girdi bilgileri
backend=sql; title=O'Reilly; sort=id
Query builder
by-id + bağlanan değerler
Data owner
Projection tamam; rows=1; count=1
Sonuç görünümü
Public sonuç: id=2, title=O'Reilly

Scalar filter

Catalog isteği hazır
Caller’ın catalog intent’i backend=document; title=Tea; sort=id değerlerini taşır. Query builder bu alanları doğrulayacaktır; statement/filter veya tamamlanmış row sonucu henüz yoktur.
Girdi bilgileri
backend=document; title=Tea; sort=id
Query builder
Query contract yok
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Field type kararı
Closed backend/title/sort field set’i, izinli backend enum’u ve scalar title koşulu geçer. Title 1–40 code point sınırındadır; sort’un türü string olsa da izinli değeri sonraki aşamada kontrol edilir.
Girdi bilgileri
backend=document; title=Tea; sort=id
Query builder
Alan türleri doğrulandı
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Query contract seçimi
Uygulama kabul edilen Tea string’inden {title:Tea,visibility:public} equality filter’ını oluşturur ve sort=id seçer. Caller object’i filter olarak kopyalanmaz; bu dar matcher MongoDB değildir.
Girdi bilgileri
backend=document; title=Tea; sort=id
Query builder
Scalar public filter
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Local lookup kararı
Yerel literal matcher, title=Tea ve visibility=public için id=1 ile id=3 kayıtlarını bulur ve id sırasına koyar. queries=1 ve iki eşleşme vardır; view henüz bu sonucu kullanmaz.
Girdi bilgileri
backend=document; title=Tea; sort=id
Query builder
Scalar public filter
Data owner
Arama tamam; count=1; rows=2
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Projection hazır
Tamamlanan aramanın row’ları yalnız id/title projection’ına alınır. Reddedilen dalda rows null kalır; consumer henüz sonuç göstermez.
Girdi bilgileri
backend=document; title=Tea; sort=id
Query builder
Scalar public filter
Data owner
Projection tamam; rows=2; count=1
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Sonuç görünümü kararı
Görünüm yalnız projection’ı tamamlanmış sonucu kullanır. Reddedilen işlem, başarı veya eşleşmeyen arama gibi gösterilmez; başlangıç verisi değişmez.
Girdi bilgileri
backend=document; title=Tea; sort=id
Query builder
Scalar public filter
Data owner
Projection tamam; rows=2; count=1
Sonuç görünümü
Public sonuç: Tea, id=1 ve id=3

Object title

Catalog isteği hazır
Caller’ın catalog intent’i backend=document; title={display:Tea}; sort=id değerlerini taşır. Query builder bu alanları doğrulayacaktır; statement/filter veya tamamlanmış row sonucu henüz yoktur.
Girdi bilgileri
backend=document; title={display:Tea}; sort=id
Query builder
Query contract yok
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Field type kararı
title={display:Tea} geçerli plain object olabilir, fakat title:string koşulunu sağlamaz. Reason field-type olur; sort kontrolü, query factory ve data-owner lookup başlatılmaz.
Girdi bilgileri
backend=document; title={display:Tea}; sort=id
Query builder
Reddedildi: field-type
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Query contract seçimi
Tür kabul edildikten sonra sort enum seçilir. Bilinmeyen sort için statement üretilmez; tür kontrolü başarısızsa sort değerlendirilmez.
Girdi bilgileri
backend=document; title={display:Tea}; sort=id
Query builder
Sort değerlendirilmedi
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Local lookup kararı
Bu ret dalında SQLite driver veya literal document matcher çağrılmaz. queries=0, gerçekten çalışmış bir query’nin boş sonucu değildir; daha önceki sonuç bu intent’e aktarılmaz.
Girdi bilgileri
backend=document; title={display:Tea}; sort=id
Query builder
Sort değerlendirilmedi
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Projection yapılmadı
Lookup yapılmadığından projection üretilemez; rows=null kalır. Kabul edilip Bread için eşleşmeyen query’nin rows=[] sonucuyla farklıdır; seed data değişmez.
Girdi bilgileri
backend=document; title={display:Tea}; sort=id
Query builder
Sort değerlendirilmedi
Data owner
Rows null; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Sonuç görünümü kararı
Görünüm yalnız projection’ı tamamlanmış sonucu kullanır. Reddedilen işlem, başarı veya eşleşmeyen arama gibi gösterilmez; başlangıç verisi değişmez.
Girdi bilgileri
backend=document; title={display:Tea}; sort=id
Query builder
Sort değerlendirilmedi
Data owner
Rows null; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok; field-type

Bilinmeyen sort

Catalog isteği hazır
Caller’ın catalog intent’i backend=sql; title=Tea; sort=rating değerlerini taşır. Query builder bu alanları doğrulayacaktır; statement/filter veya tamamlanmış row sonucu henüz yoktur.
Girdi bilgileri
backend=sql; title=Tea; sort=rating
Query builder
Query contract yok
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Field type kararı
İzin verilen alanlar ve scalar title/string türü değerlendirilir. Sıradan display object bu dalda title değeri olarak kabul edilmez.
Girdi bilgileri
backend=sql; title=Tea; sort=rating
Query builder
Alan türleri doğrulandı
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Query contract seçimi
Backend ve scalar title türleri uygundur; sort=rating ise izinli id/title enum’unda değildir. Reason unknown-sort olur; statementId=null, filter=null ve queries=0 korunur.
Girdi bilgileri
backend=sql; title=Tea; sort=rating
Query builder
Reddedildi: unknown-sort
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Local lookup kararı
Bu ret dalında SQLite driver veya literal document matcher çağrılmaz. queries=0, gerçekten çalışmış bir query’nin boş sonucu değildir; daha önceki sonuç bu intent’e aktarılmaz.
Girdi bilgileri
backend=sql; title=Tea; sort=rating
Query builder
Reddedildi: unknown-sort
Data owner
Arama yok; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Projection yapılmadı
Lookup yapılmadığından projection üretilemez; rows=null kalır. Kabul edilip Bread için eşleşmeyen query’nin rows=[] sonucuyla farklıdır; seed data değişmez.
Girdi bilgileri
backend=sql; title=Tea; sort=rating
Query builder
Reddedildi: unknown-sort
Data owner
Rows null; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok
Sonuç görünümü kararı
Görünüm yalnız projection’ı tamamlanmış sonucu kullanır. Reddedilen işlem, başarı veya eşleşmeyen arama gibi gösterilmez; başlangıç verisi değişmez.
Girdi bilgileri
backend=sql; title=Tea; sort=rating
Query builder
Reddedildi: unknown-sort
Data owner
Rows null; count=0
Sonuç görünümü
Sonuç yok; unknown-sort

ROLLER · STATE · VERİ AKIŞI

Query yapısı ve aranan değer farklı sahiplerde

Atlas public catalog, title için exact match ve iki onaylı sort seçeneği sunar. Kullanıcı bir kitabın adını verir; uygulama hangi table, field, comparison ve projection kullanılacağını seçer. O'Reilly sıradan bir title’dır. Apostrophe olması onu hatalı business input yapmaz. Bu örnekte SQL statement sabittir, title ve public visibility ayrı bound values olarak driver’a gider. Statement içinde kitabın adı bir syntax parçası olarak birleştirilmez.

Query/data ayrımı parser’dan önce başlar. Handler yalnız backend, title ve sort alanları olan typed bir intent üretir. Backend bu eğitim modelinde sql veya document enum’udur; gerçek üründe client’ın database backend seçmesi gerekmez. Title 1–40 code point aralığında bir string, sort ise id veya title olur. Bu domain contract, parameterization’ın yerine geçmez. Contract hangi operation’ı kabul ettiğini; binding kabul edilen değerin query içindeki rolünü belirler.

SQL driver’a iki ayrı argüman gider

Artifact’te by-id ve by-title için iki önceden yazılmış SELECT bulunur. Her biri id ve title projection’ı, title equality ve visibility equality condition’ını içerir. Python sqlite3 execute çağrısına statement ve (title, public) tuple’ı ayrı verilir. Native check kendi :memory: database’ini açar, sıradan üç catalog row ekler ve O'Reilly için yalnız id=2 row’unu okur. İlk input kabulü query değildir; execute bitmeden result row hazır gösterilmez.

Python qmark binding’de sequence uzunluğu placeholder sayısına uymalıdır. Named placeholder için mapping beklenir. Bunlar driver contract’ıdır; field validation veya resource authorization değildir. Buradaki iki sabit statement’ın value slot’ları aynı kalır. Driver’ın her internal prepare/cache adımı veya başka SQL engine’in dialect’i animasyonda tahmin edilmez. Kanıt, seçilmiş SQLite çağrısına ve gözlenen row listesine aittir.

Sort bir value slot değildir

Title değeri ile ORDER BY column seçimi aynı görev değildir. Bir bind slot’una title yazmak onu column identifier haline getirmez. Uygulama id ve title seçeneklerini kendi iki sabit statement’ına map eder; rating gibi tanınmayan bir sort query çalışmadan reddedilir. Bu örnekte arbitrary identifier, raw SQL fragment veya yön string’i kabul edilmez. Kullanıcının sort seçmesi, query dilini yazma yetkisi vermez.

Bu farkı bir formun görünüşünden çıkaramazsın. Text box’tan gelen title data olarak bağlanabilir; dropdown’dan gelen sort da server’da enum olarak doğrulanmalıdır. UI’da iki option olması server contract’ının kanıtı değildir. Sort tanınmıyorsa builder’ın seçeceği statement null, data owner için query count=0 olur; result view sonuç göstermez. Eksik intent ayrı bir NOT-COMPUTED durumudur; tanınmayan değer ile eksik bilgi aynı karar değildir.

Document filter da bir query dilinin parçasıdır

NoSQL etiketi interpretation boundary’yi ortadan kaldırmaz. Uygulama scalar title’ın type’ını doğruladıktan sonra kendi equality filter’ını kurar. Client’tan gelen object’i olduğu gibi filter diye kullanmak, uygulamanın query yapısını client’ın veri yapısıyla karıştırır. Bu derste sıradan {display: Tea} object’i title:string contract’ına uymaz ve herhangi bir document lookup yapılmadan reddedilir. Object’in grammar olarak parse olması title değeri olmasını sağlamaz.

Document branch’i Python’da dar bir literal matcher’dır: uygulamanın kurduğu title ve visibility alanları exact equality ile kendi seed documents’ını seçer, id veya title sırasına koyar, id/title alanlarını projekte eder. Bu matcher MongoDB server, BSON codec, cursor veya ODM değildir. MongoDB’nin find sonucu cursor’dır; örneğin hazır listesi onun bütün davranışlarını taklit etmez. Animasyonun local Data owner kutusu bu sınırı açık bırakır.

Doğru query, doğru erişim kararıyla birleşmeli

Binding query yapısını korur; hangi row’un hangi caller’a sunulabileceğini tek başına belirlemez. Bu catalog yalnız public visibility için oluşturulmuş sabit eğitim verisidir. Özel kayıtlar, tenant membership, servis account izinleri ve field-level disclosure gerçek uygulamada ayrı policy ister. Public scope condition uygulama tarafından seçilir; title alanının içinden yeni bir scope kararı türetilmez.

Kabul edilen query’nin boş row listesi döndürmesi de rejection değildir. Type/schema failure, unknown sort, driver failure ve accepted-but-no-match farklı sonuçlardır. Result view ancak tamamlanmış lookup ve projection’dan sonra değişir. Bu ayrım retry ve error handler tasarımına taşınır: query hiç yapılmadıysa bunu empty result gibi kaydetmek, uygulamanın gerçekte neyi doğruladığını gizler. Bu artifact yalnız SELECT/literal lookup yapar; mutation, network veya production authorization çalıştırmaz.

Hareket olmadan bütün senaryoları oku

Field type

Query intent profili okundu
Document backend title için scalar string bekler. wrong-type input title={display:Tea} içerir; bu ordinary object valid JSON olabilir ama kabul edilen title türü değildir.
Caller intent
Backend: document
Typed query factory
Intent validation pending
Data-owner boundary
Query not executed
Value ve structure sorumluluğu ayrıldı
JSON’dan çıkan object doğrudan query filter’a kopyalanmaz. Application typed title’dan yeni equality filter oluşturur; accepted olmayan type bu factory’ye ulaşmaz.
Caller intent
Application selects structure
Typed query factory
Field-type mismatch
Data-owner boundary
Factory gate pending
Intent gate reddi belirlendi
expected decision=REJECT ve reason=field-type’tır. Accepted filter veya statement hazırlanmaz; queries=0 tutulur.
Caller intent
Decision: REJECT
Typed query factory
Queries=0
Data-owner boundary
Rows=null
Data owner’a dispatch yapılmadı
statementId=null ve filter=null’dır. Driver veya document matcher’ın input’u çalıştırıp sonra gizli result döndürdüğü şeklinde anlatılmaz.
Caller intent
No accepted query structure
Typed query factory
No data-owner call
Data-owner boundary
No result delivery
Failure ile no-match ayrıldı
rows=null intent failure’dır. acceptedNoMatch için Bread araması ACCEPT, queries=1 ve rows=[] verir; boş sonuç gerçekten yapılmış read gerektirir.
Caller intent
Rejection: rows=null
Typed query factory
Accepted no-match: rows=[]
Data-owner boundary
Outcomes distinct
Ret sınıfı yanlış genişletilmedi
Bu ordinary type/sort retleri boundary contract’ını gösterir. Executable injection, endpoint vulnerability veya actor permission failure sonucu değildir.
Caller intent
Contract rejection known
Typed query factory
No query execution
Data-owner boundary
Permission separate

Sort unknown

Query intent profili okundu
SQL backend sort için yalnız id veya title seçer. unknown-sort input sort=rating içerir; client tercihi approved statement setine karşılaştırılır.
Caller intent
Backend: sql
Typed query factory
Intent validation pending
Data-owner boundary
Query not executed
Value ve structure sorumluluğu ayrıldı
Sort tercihi identifier’ı value parameter’ına bağlamakla çözülmez. Application id/title enum’unu iki fixed statement’a eşler; rating için yeni SQL oluşturmaz.
Caller intent
Application selects structure
Typed query factory
Sort outside enum
Data-owner boundary
Factory gate pending
Intent gate reddi belirlendi
expected decision=REJECT ve reason=unknown-sort’tur. Approved statement seçilmediği için queries=0 kalır; result empty list gibi sunulmaz.
Caller intent
Decision: REJECT
Typed query factory
Queries=0
Data-owner boundary
Rows=null
Data owner’a dispatch yapılmadı
statementId=null ve filter=null’dır. Driver veya document matcher’ın input’u çalıştırıp sonra gizli result döndürdüğü şeklinde anlatılmaz.
Caller intent
No accepted query structure
Typed query factory
No data-owner call
Data-owner boundary
No result delivery
Failure ile no-match ayrıldı
rows=null intent failure’dır. acceptedNoMatch için Bread araması ACCEPT, queries=1 ve rows=[] verir; boş sonuç gerçekten yapılmış read gerektirir.
Caller intent
Rejection: rows=null
Typed query factory
Accepted no-match: rows=[]
Data-owner boundary
Outcomes distinct
Ret sınıfı yanlış genişletilmedi
Bu ordinary type/sort retleri boundary contract’ını gösterir. Executable injection, endpoint vulnerability veya actor permission failure sonucu değildir.
Caller intent
Contract rejection known
Typed query factory
No query execution
Data-owner boundary
Permission separate

VARSAYIM · SINIR · KONTROL

Review sorusu: değer ne zaman yapıya dönüştü?

Bir incelemede ilk soruyu input’un görünüşü yerine sorumluluklar üzerine kur: uygulama statement/filter’ı nerede seçiyor, caller hangi alanları etkileyebiliyor, driver’a tam olarak hangi typed values gidiyor? Sıradan O'Reilly title’ı, noktalama işaretinin business data olarak korunabildiğini gösterir. Bu bir saldırı string’i denemesi değildir. Örneğin sabit SELECT’i ve ayrı tuple’ı, query yapısının hangi dosyada uygulama tarafından belirlendiğini görünür kılar.

ORM kullanıldığı bilgisinden bütün call path’in güvenli olduğu sonucunu çıkarma. Model method’u, raw expression escape hatch’i ve sort/projection factory’si farklı kontratlar olabilir. Bu derste raw expression çalıştırılmaz; review hedefi uygulamanın onaylı factory’yi kullanıp kullanmadığıdır. İnceleme çıktısı için statement identifier, doğrulanan field türleri ve seçilen scope yeterlidir. Bütün input değerlerini log’a dökmek gereksiz disclosure oluşturabilir.

Parse edilmiş object ile kabul edilmiş filter ayrılır

Document branch’inde title yerine sıradan display object verilince geçerli JSON’dan uygulamanın beklediği türe geçiş durur. Data owner’a query iletilmez ve önceki row listesi yeni bir başarı gibi gösterilmez. Bu inert failure, parser acceptance ile operation acceptance arasındaki farkı öğretir. Query count=0 ve result null birlikte kanıttır; yalnız ekranda bir error mesajı olması yeterli değildir.

Boş sonuç için kabul edilmiş Tea match’inin gerçekten çalışıp çalışmadığına bakmak gerekir. Unknown sort rating aynı empty list sonucu ile temsil edilseydi contract failure kaybolurdu. Eksik kanıt da otomatik bir red veya izin kararına dönüştürülmez. Bu örneğin sınırlı check’leri gerçek endpoint keşfi, injection payload, auth bypass veya başka sistemde vulnerability reproduction içermez; bir boundary review’ün hangi olgulara dayanabileceğini gösterir.

Hareket olmadan bütün senaryoları oku

Value binding

Normal public intent seçildi
Normal SQL input title=O'Reilly ve sort=id içerir. Noktalama title’ın business data’sıdır; query syntax seçmek için kullanılmaz.
Intent/query observation
Title: O'Reilly
Factory/result comparison
Sort: id
Evidence conclusion
Factory review pending
Fixed statement kimliği eşleştirildi
sort=id, by-id statement’ını seçer. Statement title=? ve visibility=? kullanır; title ile public scope ayrı bound values olarak kalır.
Intent/query observation
Statement: by-id
Factory/result comparison
Values: O'Reilly / public
Evidence conclusion
Execution pending
Beklenen query sonucu okundu
normal expected queries=1 ve rows=[{id:2,title:O'Reilly}] içerir. Bu positive outcome noktalamanın value olarak korunduğunu gösterir; bütün query path’lerini doğrulamaz.
Intent/query observation
Queries=1
Factory/result comparison
Row id=2
Evidence conclusion
Title preserved
Response projection alanları ayrıldı
Profile projection yalnız id ve title’dır. Visibility public scope koşulu olarak kullanılır; response’a bütün stored field’ları kopyalamak zorunlu değildir.
Intent/query observation
Scope: public
Factory/result comparison
Projection: id/title
Evidence conclusion
No extra stored fields
Document branch factory’si karşılaştırıldı
Document input title=Tea için uygulama {title:Tea,visibility:public} equality filter’ı kurar. Accepted string’den yeni filter oluşturmak, caller object’ini kopyalamaktan farklıdır.
Intent/query observation
SQL fixed statement
Factory/result comparison
Document fixed equality filter
Evidence conclusion
Factories explicit
Binding permission’a çevrilmedi
Parameter binding value/structure sınırına yardım eder. Public fixture scope’u dışında tenant authorization, database account yetkisi veya production query timeout için ayrıca control gerekir.
Intent/query observation
Value boundary known
Factory/result comparison
Public scope fixed
Evidence conclusion
Authorization separate

No-match ve eksik

Accepted no-match kaydı açıldı
acceptedNoMatch title=Bread için decision=ACCEPT ve queries=1 bildirir. rows=[] aramanın kabul edilip çalıştığı fakat eşleşme bulunmadığı sonuçtur.
Intent/query observation
Intent accepted
Factory/result comparison
Queries=1
Evidence conclusion
Rows=[]
Missing input farklı tuple sayıldı
missing.input=null, decision=NOT-COMPUTED, queries=0 ve rows=null’dır. Arama yapılmadığı için bu kayıt Bread’in empty result’ı gibi yorumlanmaz.
Intent/query observation
Input=null
Factory/result comparison
Queries=0
Evidence conclusion
Rows=null
Bilinen ret ile missing ayrıldı
wrong-type ve unknown-sort için REJECT, missing için NOT-COMPUTED vardır. Hepsi no-query olabilir ama hangi contract koşulunun değerlendirildiği farklıdır.
Intent/query observation
Known rejection distinct
Factory/result comparison
Missing intent unresolved
Evidence conclusion
No-query cause explicit
Query count result ile bağlandı
Accepted match için queries=1 ve projected rows gerekir; no-match için aynı query count ile [] beklenir. Yalnız UI error veya empty view bu tuple’ı tamamlamaz.
Intent/query observation
Intent + query + rows
Factory/result comparison
UI alone insufficient
Evidence conclusion
Evidence tuple required
Document sonucu sınırlı okundu
Tea equality filter’ı id=1 ve id=3 için iki projected row döndürür. Bu literal matcher sonucu gerçek MongoDB/ODM davranışı veya bütün filter operatörlerini gözlemez.
Intent/query observation
Document rows: 1, 3
Factory/result comparison
Literal matcher scope
Evidence conclusion
ODM runtime unobserved
Teşhis için değerler gereksiz loglanmadı
Statement identifier, field türleri, scope ve outcome review için yeterli olabilir. Bütün input değerlerini loglamak permission veya query correctness kanıtını güçlendirmez ve gereksiz disclosure yaratabilir.
Intent/query observation
Bounded decision metadata
Factory/result comparison
No-match vs missing retained
Evidence conclusion
No excessive value log

UYGULAMA · GÜVENLİK KONTROLÜ · DOĞRULAMA

Query factory’yi küçük ve açık tut

Uygulamanın public catalog factory’si closed field set, scalar title ve sort enum’unu doğrular. Kabul edilen id/title seçimleri yalnız iki sabit SELECT’e bağlanır. Value’lar sqlite3’ye tuple olarak verilir; document branch’inde uygulamanın belirlediği yeni equality filter oluşturulur. Client object’i copy etmek tek başına validation değildir. Type ve allowed field kararı, query builder’ın output’undan önce tamamlanır.

Testler source shape’ı tekrar söylemekle kalmamalı: native SQLite’de sıradan noktalama işareti içeren title’ın gerçekten doğru row’u verdiğini, query sonrası seed row sayısının değişmediğini ve unknown sort’un execute sayısını artırmadığını ölç. Document matcher için yanlış type’ın lookup yapmadan dönmesini ve kabul edilen match’in yalnız projected fields vermesini karşılaştır. Bu ölçümler driver/framework değişirse tekrar değerlendirilir; bir SQLite sonucu bütün engine ve ODM’lere genellenmez.

Failure, scope ve evidence aynı kayıtta bulunmalı

Kabul edilebilir intent, seçilen statement/filter, query count ve projected result ayrı alanlar olarak tutulur. Rejection result null üretir; kabul edilmiş fakat eşleşmeyen arama [] üretir. Intent eksikse NOT-COMPUTED olur. Bu küçük ayrım incident review’de önemlidir: permission kararı, database connectivity failure ve gerçekten bulunamayan resource aynı kayıt altında görünmemelidir. Public visibility örneğin sabit scope’udur; tenant erişimi yaptığımız iddia edilmez.

Database account’ın yetkileri operation’ın gerektirdiği düzeyde tutulmalı; read-only catalog için admin privilege gerekçesi yoktur. Production’da authz, query timeout, row/page bound, error disclosure ve transaction policy ayrıca tasarlanır. Bu artifact bunları test etmiş gibi bir başarı işareti göstermez. Gözlenen native kanıt kendi memory database’i, sıradan başlangıç verisi, sabit statement binding ve dar literal matcher ile sınırlıdır; UI reduced motion’da da aynı kararları okunur sunar.

ŞİMDİ VAKAYA UYGULA

Accepted JSON ne zaman query olmadan durmalıdır?

Application closed intent ve sort enum’dan fixed SQL veya equality filter seçer. Harmless title values data kalır; ret, no-match ve missing input ayrı tuple’larla anlatılır.

Vakadaki cached representation’ı authoritative data owner’la karşılaştır. Stored value, revision, transaction ve cache copy için aynı completion sonucunu kullanma.

Bağlı vaka dosyasını aç ↗

ÖRNEĞİ BİRLİKTE OKUYALIM

Atlas query contract ve public sonuç kaydı

Bir alan seç; hangi sonucu desteklediğini ve nerede yetersiz kaldığını incele.

Ham kaydı ve alan açıklamalarını oku

{
  "profile": {
    "allowedKeys": [
      "backend",
      "title",
      "sort"
    ],
    "backends": [
      "sql",
      "document"
    ],
    "titleCodePoints": [
      1,
      40
    ],
    "sortChoices": [
      "id",
      "title"
    ],
    "scope": "public",
    "projection": [
      "id",
      "title"
    ]
  },
  "seed": [
    {
      "id": 1,
      "title": "Tea",
      "visibility": "public"
    },
    {
      "id": 2,
      "title": "O'Reilly",
      "visibility": "public"
    },
    {
      "id": 3,
      "title": "Tea",
      "visibility": "public"
    }
  ],
  "statements": {
    "by-id": "SELECT id, title FROM books WHERE title = ? AND visibility = ? ORDER BY id",
    "by-title": "SELECT id, title FROM books WHERE title = ? AND visibility = ? ORDER BY title, id"
  },
  "inputs": {
    "normal": {
      "backend": "sql",
      "title": "O'Reilly",
      "sort": "id"
    },
    "document": {
      "backend": "document",
      "title": "Tea",
      "sort": "id"
    },
    "wrong-type": {
      "backend": "document",
      "title": {
        "display": "Tea"
      },
      "sort": "id"
    },
    "unknown-sort": {
      "backend": "sql",
      "title": "Tea",
      "sort": "rating"
    }
  },
  "expected": {
    "normal": {
      "decision": "ACCEPT",
      "reason": "public-exact-match",
      "queries": 1,
      "statementId": "by-id",
      "filter": null,
      "rows": [
        {
          "id": 2,
          "title": "O'Reilly"
        }
      ]
    },
    "document": {
      "decision": "ACCEPT",
      "reason": "public-exact-match",
      "queries": 1,
      "statementId": null,
      "filter": {
        "title": "Tea",
        "visibility": "public"
      },
      "rows": [
        {
          "id": 1,
          "title": "Tea"
        },
        {
          "id": 3,
          "title": "Tea"
        }
      ]
    },
    "wrong-type": {
      "decision": "REJECT",
      "reason": "field-type",
      "queries": 0,
      "statementId": null,
      "filter": null,
      "rows": null
    },
    "unknown-sort": {
      "decision": "REJECT",
      "reason": "unknown-sort",
      "queries": 0,
      "statementId": null,
      "filter": null,
      "rows": null
    }
  },
  "missing": {
    "input": null,
    "decision": "NOT-COMPUTED",
    "queries": 0,
    "rows": null
  },
  "acceptedNoMatch": {
    "title": "Bread",
    "decision": "ACCEPT",
    "queries": 1,
    "rows": []
  }
}

inputs: Sıradan typed intent; client’ın yazdığı query syntax değildir.
statements / filter: Uygulamanın belirlediği yapı ve sabit public scope.
queries: Tamamlanan aramaların sayacı; reddedilen dalda0.
rows: Tamamlanan projection: sonuç yoksa null, kabul edilen aramada eşleşme yoksa [] olur.

Örneğin Python SQLite :memory: veritabanında değerleri bağlanan SELECT ve local Python literal-document matcher. MongoDB server/driver/cursor, network, ORM, rastgele query, exploit veya user authorization çalıştırılmaz.

İki yanlış kanı

Bind edilen her değer column veya sort seçebilir.

Value slot yapıyı seçmez; sort/identifier için uygulamanın onaylı mapping’i gerekir.

JSON object kullanan query kendiliğinden güvenlidir.

Field/type contract ve uygulamanın belirlediği filter gerekir; parsing authorization değildir.

SIRA SENDE

Bu hikâyeyi sen çöz.

Sonucu tahmin et, kanıtın sınırını bul ve nedenini kendi cümlenle anlat.

Document backend için title bir string değil, {display: Tea} object’i. Query çalışır mı?

Hayır. field-type; queries=0 ve filter=null.
Evet. Her JSON object otomatik database filter’ıdır.

Gerekçeli cevabı oku

Hayır. field-type; queries=0 ve filter=null. — Bu sözleşme title string’i ister. Input object’i query operator veya filter olarak doğrudan kullanılmaz.

O'Reilly başlığı neden SQL statement’ın source’u değil, eşleşecek data olarak kalıyor?

Dersten seçilen artifact alanları; öğretim örneği

inputs.normal: {"backend":"sql","title":"O'Reilly","sort":"id"}
statements.by-id: SELECT id, title FROM books WHERE title = ? AND visibility = ? ORDER BY id
expected.normal: {"decision":"ACCEPT","reason":"public-exact-match","queries":1,"statementId":"by-id","filter":null,"rows":[{"id":2,"title":"O'Reilly"}]}

Başlıktaki apostrophe yeni statement structure oluşturur.
Statement sabit; title placeholder’a data olarak bağlanır.

Gerekçeli cevabı oku

Statement sabit; title placeholder’a data olarak bağlanır. — by-id statement’ı title ve visibility değerlerini ? placeholder’larıyla alır. Sonuç public id=2 kaydıdır; başlık query grammar seçmez.

sort=rating için queries=0, acceptedNoMatch için queries=1 ve rows=[]. Neden bu iki boş sonuç aynı değildir? Query/data ayrımı authorization mı?

Gerekçeli cevabı oku

Unknown sort sözleşmenin id/title seçeneklerinde değildir; query gönderilmeden reddedilir ve rows=null kalır. Bread başlığı kabul edilir, query çalışır ve eşleşme bulunmadığı için rows=[] döner. Query structure server’ın sabit seçimi olmalıdır; parameterization object/tenant izni yerine geçmez. Bu profile yalnız public projection kullanır; document adapter sonucu gerçek MongoDB deployment testi değildir.

□ Ret ile başarılı no-match sonucunu ayırdım.

□ Parameterization’ı resource authorization saymadım.

Uygulama konsolunu aç · request / response / browser

Request, URL, cookie ve DOM örneklerini ayrıca aç

Kaynaklar ve kapsam

OWASP — SQL Injection Prevention Cheat SheetDefense Option 1: Prepared Statements (with Parameterized Queries) · Defense Option 3: Allow-list Input Validation · Least Privilege
Python — sqlite3How to use placeholders to bind values in SQL queries · sqlite3.connect; :memory: database
OWASP — NoSQL Security Cheat SheetPrevent NoSQL Injection · Use Secure Driver / ODM Patterns · Authentication & Authorization
MongoDB — Read DocumentsQuery Result Format; find returns a cursor

KENDİ NOTUN / BU TARAYICIDA

SQL ve NoSQL’de query/data ayrımı

1. Core · Mekanizma

Bağlanan SQL title

Scalar filter

Object title

Bilinmeyen sort

Query yapısı ve aranan değer farklı sahiplerde

SQL driver’a iki ayrı argüman gider

Sort bir value slot değildir

Document filter da bir query dilinin parçasıdır

Doğru query, doğru erişim kararıyla birleşmeli

2. Red · Güven ve etki

Field type

Sort unknown

Review sorusu: değer ne zaman yapıya dönüştü?

Parse edilmiş object ile kabul edilmiş filter ayrılır

3. Blue · Güvenli geliştirme ve savunma

Value binding

No-match ve eksik

Query factory’yi küçük ve açık tut

Failure, scope ve evidence aynı kayıtta bulunmalı

Accepted JSON ne zaman query olmadan durmalıdır?

İki yanlış kanı

Document backend için title bir string değil, {display: Tea} object’i. Query çalışır mı?

O'Reilly başlığı neden SQL statement’ın source’u değil, eşleşecek data olarak kalıyor?

sort=rating için queries=0, acceptedNoMatch için queries=1 ve rows=[]. Neden bu iki boş sonuç aynı değildir? Query/data ayrımı authorization mı?

Kaynaklar ve kapsam